Động từ nhóm 1 đổi đuôi -u thành -eる (読む→読める), nhóm 2 thêm られる (食べる→食べられる), する→できる, 来る→来られる. Đối tượng thường đổi を thành が.

私わたしは日本にほん語ごが話はなせます。
Tôi nói được tiếng Nhật.

Nhóm 1: -u → -おう (行く→行こう), nhóm 2: -よう (食べる→食べよう), する→しよう.

今日きょうは早はやく寝ねよう。
Hôm nay đi ngủ sớm thôi.

〜ようと思っている nhấn mạnh ý định đã có từ trước và vẫn đang giữ.

来年らいねん、日本にほんへ留学りゅうがくしようと思おもっています。
Tôi định năm sau đi du học Nhật Bản.

Thể cấm chỉ: động từ từ điển + な (行く→行くな) nghĩa là 'đừng'.

ここに車くるまを止とめるな。
Đừng đỗ xe ở đây.

thì...'. Cách chia: động từ -u → -eば (行く→行けば), tính từ -い → -ければ, tính từ -な/danh từ + なら(ば). Thường dùng cho điều kiện chung, giả định.

安やすければ、買かいます。
Nếu rẻ thì tôi mua.

thì...'. Chia từ thể た + ら (行った→行ったら, 高い→高かったら, 静か→静かだったら). Thường mang nghĩa 'sau khi, khi nào xong thì'.

家いえに帰かえったら、すぐシャワーを浴あびます。
Về đến nhà là tôi tắm ngay.

là...' cho kết quả tất yếu, quy luật tự nhiên, hướng dẫn đường đi. Vế sau không dùng thể ý chí (mệnh lệnh, rủ rê).

このボタンを押おすと、電気でんきがつきます。
Bấm nút này là đèn sáng.

cũng...'. Động từ: ても (行っても), phủ định: なくても, tính từ -い: くても, tính từ -な/danh từ: でも. Thường đi với câu phủ định hoặc 'cũng vô ích'.

雨あめが降ふっても、出でかけます。
Dù mưa tôi vẫn ra ngoài.

私わたしは富ふ士じ山さんに登のぼったことがあります。
Tôi đã từng leo núi Phú Sĩ.

+ する. Nghĩa là 'làm cái này cái kia (chẳng hạn)', không liệt kê toàn bộ và không theo thứ tự.

日曜日にちようびは本ほんを読よんだり、散歩さんぽしたりします。
Chủ nhật tôi đọc sách, đi dạo các kiểu.

Phủ định: ないほうがいい 'không nên làm'. Đây là lời khuyên khá mạnh, như thể lựa chọn kia là sai.

薬くすりを飲のんだほうがいいですよ。
Bạn nên uống thuốc đi.

Dạng thân mật rút gọn: 〜なきゃ / 〜なくちゃ. Đây là nghĩa vụ khách quan chứ không phải ý muốn cá nhân.

明日あしたまでにレポートを出ださなければなりません。
Tôi phải nộp báo cáo trước ngày mai.

明日あしたは日曜日にちようびだから、早はやく起おきなくてもいいです。
Mai là chủ nhật nên không cần dậy sớm.

Nhóm 1: -u → -aれる (しかる→しかられる), nhóm 2: +られる, する→される. Tiếng Nhật còn dùng bị động cho việc bị ảnh hưởng xấu dù không có tác nhân trực tiếp (mưa rơi trúng: 雨に降られる).

私わたしは先生せんせいに褒ほめられました。
Tôi được thầy khen.

Nhóm 1: -u → -aせる (行く→行かせる), nhóm 2: +させる, する→させる. Ý nghĩa tùy ngữ cảnh: ép buộc hoặc cho phép.

母ははは弟おとうとに野菜やさいを食たべさせました。
Mẹ bắt em trai ăn rau.

Trọng tâm là ân huệ và hướng của hành động, không chỉ sự việc.

友達ともだちが引ひっ越こしを手て伝つだってくれました。
Bạn đã giúp tôi chuyển nhà.

Chọn sai hướng là lỗi rất đặc trưng của người học.

田た中なかさんが私わたしに本ほんをくれました。
Anh Tanaka đã tặng tôi quyển sách.

〜ほしい nói về vật muốn có. Khát vọng của người thứ ba dùng 〜たがる/ほしがる. Đối tượng của たい thường đánh dấu bằng が hoặc を.

新あたらしい自転車じてんしゃがほしいです。
Tôi muốn có một chiếc xe đạp mới.

食べすぎる (ăn quá nhiều), 高すぎる (quá đắt), 静かすぎる (quá yên tĩnh). Thường mang sắc thái tiêu cực.

この部屋へやは狭せますぎます。
Phòng này chật quá.

Dùng cho tính chất khách quan của hành động (dễ đọc, khó ăn...).

このペンは書かきやすいです。
Cây bút này dễ viết.